चुकीच्या वीज बिलांची कटकट संपली, मोबाईल ॲपवर दिसणार ‘रिअल-टाइम’ वापर; ग्राहकांसाठी मीटर्स पूर्णपणे मोफत
नागपूर : महाराष्ट्राच्या ऊर्जा क्षेत्राला आधुनिकतेची आणि प्रगतीची नवी दिशा देत महावितरणतर्फे सुरू असलेली ‘स्मार्ट मीटर’ बसविण्याची महत्त्वाकांक्षी मोहीम अत्यंत वेगाने आणि यशस्वीपणे पुढे जात आहे. सुरुवातीचा संभ्रम दूर सारून राज्यातील जागरूक ग्राहकांनी या आधुनिक तंत्रज्ञानाचे उत्स्फूर्त स्वागत केले आहे. या वाढत्या विश्वासामुळेच मोहिमेने अल्पावधीतच एक ऐतिहासिक टप्पा गाठला असून, आजच्या घडीला संपूर्ण महाराष्ट्रात तब्बल १ कोटी ७ लाखांवर ग्राहकांनी हे स्मार्ट मीटर आनंदाने स्वीकारले आहेत.
नागपूर परिमंडलाचा विचार केल्यास, एकट्या नागपूर जिल्ह्यात सुमारे ५ लाख ५५ हजार, तर वर्धा जिल्ह्यातील १ लाख ४० हजार ग्राहकांनी या डिजिटल सुविधेचा लाभ घेत आधुनिकतेकडे पाऊल टाकले आहे.
पारंपरिक मीटरच्या तुलनेत हे नवीन स्मार्ट मीटर तंत्रज्ञानाच्या दृष्टीने अत्यंत प्रगत आणि सुरक्षित आहेत. हे मीटर्स थेट महावितरणच्या मुख्य केंद्रीय सर्व्हरशी जोडलेले असल्याने, दरमहा ठरलेल्या निश्चित तारखेला कोणत्याही मानवी हस्तक्षेपाशिवाय अचूक रीडिंग डिजिटल पद्धतीने आपोआप नोंदवले जाते. परिणामी, चुकीच्या किंवा अंदाजे वीज बिलांची जुनी समस्या आता मुळापासून संपुष्टात आली आहे. ग्राहकांना वेळेवर आणि अचूक बिले मिळत असल्याने कौटुंबिक बजेटचे नियोजन करणे सोपे झाले आहे.
या प्रगत तंत्रज्ञानाचे सर्वात मोठे आकर्षण म्हणजे महावितरणच्या अधिकृत मोबाईल ॲपद्वारे ग्राहकांना मिळणारा ‘रिअल-टाइम’ वीज वापराचा डेटा होय. ग्राहक आता आपल्या मोबाईलवर दररोज, अगदी दर तासाला किती वीज वापरली जात आहे, हे घरी बसून सहज पाहू शकतात. यामुळे ग्राहकांना आपल्या वीज वापराच्या सवयींमध्ये सकारात्मक बदल करून पैशांची मोठी बचत करणे शक्य झाले आहे.
ग्राहकांच्या हिताचे रक्षण करण्यासाठी महावितरणने या योजनेत अत्यंत महत्त्वाची तरतूद केली आहे: एकही रुपया खर्च नाही: हे आधुनिक स्मार्ट मीटर ग्राहकांसाठी पूर्णपणे मोफत बसवून दिले जात असून, त्यासाठी कोणतेही छुपे शुल्क घेतले जात नाही. वीज दरात वाढ नाही: मीटर बदलल्यामुळे प्रति युनिट दरात कोणताही वाढीव बदल झालेला नाही. ‘MERC’ ने ठरवून दिलेलेच अधिकृत दर लागू राहतील. ८५ पैसे प्रति युनिटची सवलत: स्मार्ट मीटर ग्राहकांसाठी लागू असलेल्या ‘टीओडी’ (Time of Day) दरांमुळे सकाळी ९ ते सायंकाळी ५ वाजेपर्यंतच्या वीज वापरामध्ये तब्बल ८५ पैसे प्रति युनिटची घसघशीत सवलत मिळत आहे. पूर्वीप्रमाणेच पोस्टपेड: हे मीटर पूर्वीप्रमाणेच ‘पोस्टपेड’ स्वरूपातच कार्यरत राहणार आहेत. त्यामुळे प्रीपेड होणार किंवा दर वाढणार अशा कोणत्याही भ्रामक अफवांवर ग्राहकांनी विश्वास ठेवू नये, असे महावितरणने स्पष्ट केले आहे.
वीज पुरवठ्याचा दर्जा उंचावण्यातही हे मीटर्स मैलाचा दगड ठरत आहेत. परिसरातील ट्रान्सफॉर्मरमध्ये किंवा वीज पुरवठ्यात काही तांत्रिक बिघाड झाल्यास, त्याची माहिती महावितरणच्या नियंत्रण कक्षाला (कंट्रोल रूम) तात्काळ आपोआप मिळेल. यामुळे ग्राहकांचा तक्रार करण्याचा वेळ वाचणार असून, महावितरणची यंत्रणा स्वतःहून सक्रिय होऊन अखंडित वीज पुरवठा देईल.
वीज वापराची अचूकता, पारदर्शकता आणि पैशांची बचत करणाऱ्या या डिजिटल क्रांतीला नागरिकांनी आपले राष्ट्रीय कर्तव्य समजून उत्स्फूर्त सहकार्य करावे, असे आग्रहाचे आवाहन महावितरणचे उपमुख्य जनसंपर्क अधिकारी यांच्यातर्फे करण्यात आले आहे.
